sobota, 6 maja 2017

Dwie wojny Twierdzy Brzeskiej

Twierdzę brzeską wybudowali Rosjanie na początku XIX w. Jej celem miało być trzymanie w ryzach Polaków z ziem zaboru. Takie było życzenie Mikołaja I. Od 1921 Brześć był w granicach Polski, więc można powiedzieć, że twierdzę po carach dostaliśmy w spadku.

W 1939 roku twierdzę oblegali Niemcy, po wstępnym bombardowaniu 2 września przez Luftwaffe, 14 września dojechały tam czołgi Guderiana. Od 14 do 17 września trwała obrona twierdzy przez Zgrupowanie "Brześć". Korpus Pancerny Guderiana rzucił się na twierdzę chcąc zgnieść ją z marszu, ale z obrońcy udaremnili ten plan. Ten drobny sukces w zasadzie tylko odwlekł nieuniknione, przewaga wroga była miażdżąca. W nocy z 16 na 17 września oddziały wycofują się do Terespola, a osłania je Batalion Marszowy 82 Pułku Piechoty

Ostatni fort nr 5, w którym została załoga  Batalionu Marszowego 82 Pułku Piechoty bronił się do 19 września, Niemcom dopomogli wtedy trzy dni później ci, dla których wojna do dziś zaczęła się w 1941 roku, czyli sowieci, dokładnie 29 Brygada Pancerna Siemiona Kriwoszeina. Polacy wymknęli się z fortu w nocy z 26 na 27 września.

Wynalazłem kilka zdjęć zrobionych w roku 1939 po zdobyciu twierdzy przez Niemców. Zainspirowały mnie do popełnienia tej notki.







Epilog

Na mocy umów z Niemcami Brześć dostali sowieci, wykorzystując twierdzę do maltretowania Polaków z tamtych rejonów. Nie nacieszyli się nią długo, bo w 1941 znów wpadli tam Niemcy i zmieniła ponownie właścicieli. Przedłużona bitwa stała się symbolem rozpoczęcia Wojny Ojczyźnianej, choć podobno ze strategicznego punktu widzenia obrona Brześcia wtedy nie miała większego sensu. Za to propaganda rozdmuchała ją niemożebnie, umiejscawiając w twierdzy partyzantów, którzy jeszcze przez długi czas dawali się Niemcom we znaki. Niemcy jednak ich nie bardzo chcieli zauważać ich źródła milczą o jakiejkolwiek aktywności po zdobyciu twierdzy.
Do Polski nie wróciła już nigdy, Brześć od 1945 roku znajduje się w granicach Białorusi. 

4 komentarze:

  1. Twierdze budowano niegdyś solidne, udało nam się zwiedzić kiedyś twierdzę Kłodzko, która robi niesamowite wrażenie oraz fortyfikacje w Poznaniu, obecnie na terenie ogrodu zoologicznego.Budowle wielkie, w założeniu nie do zdobycia, a jednak...nawet w stanie ruiny ciekawe rzeczy można tam zobaczyć, poza tym na szczęście powstały towarzystwa historyczne, które przywracają im częściowo dawny wygląd, w miarę sił i środków.

    OdpowiedzUsuń
  2. Jeśli nie byłeś w Twierdzy Brześć to sugeruję Ci tam pojechać.
    Dopiero wtedy nadziwisz się niesamowicie.
    Kiedyś pisałam o swoim tam pobycie kilka lat temu.

    OdpowiedzUsuń
  3. Gdybyś miał ochotę przeczytać:
    http://prawiewszystkiemojepodroze.blog.onet.pl/2012/07/14/jakie-to-miasto/

    OdpowiedzUsuń
  4. Rosja, Polska, ZSRR, Niemcy, ZSRR, Białoruś... Prawdziwy wędrowniczek z tej Twierdzy!

    OdpowiedzUsuń